|
Szczytna - gmina
Urząd Miasta i Gminy Szczytna
ul. Wolnosci 42
57-330 Szczytna
tel. 074/868 33 05
fax 074/868 30 20
e-mail: szczytna.pl
www.szczytna.pl
Pierwsze
wzmianki o Szczytnej pochodzą z XIV wieku kiedy to osada należała do
państewka homolskiego, a jej rozwój związany był z handlem (położenie
na szlaku bursztynowym) i rozwijającym się rzemiosłem, a później
przemysłem. W XVI wieku wraz z okolicznymi włościami zakupił ją znany w
Europie lekarz i reformator religijny Jan Crato von Kraffstein i wtedy
to została znacznie rozbudowana. Obok istniejącego już folwarku powstał
tartak, młyn, browar i wiele zakładów rzemieślniczych. WXVII wieku
wybudowano pierwszą hutę szkła. W dokumencie z 1347 r. Szczytna
występuje pod nazwą Rukers i pod zbliżoną nazwą - Rückers - dotrwała do
końca II wojny światowej. Polscy osadnicy początkowo używali
spolszczonej formy nazywając dzisiejszą Szczytną Rucewem. Przeszłość
pozostawiła Szczytnej nieco zabytków, które warte są obejrzenia i
zapoznania się z ich historią.
Największą
atrakcją turystyczną jest zamek na górze Szczytnik. Dawna jego nazwa
Waldstein (dosłownie: Leśny Kamień) dobrze oddawała charakter
neogotyckiej budowli. Chociaż zamek wiernie odzwierciedla
średniowieczną architekturę, to jednak wybudowany został nie aż tak
dawno. Powstał w latach 1832-38, wkomponowany w skały górujące nad
Szczytną. Obok zamku jest obecnie urządzony punkt widokowy - stąd
roztacza się wspaniała panorama gór i Obniżenia Dusznickiego, w którym
leży Szczytna. Zamek otoczony jest suchą fosą, murami obronnymi, ma
wspaniałą Salę Rycerską, piękną kaplicę, w której regularnie odprawiane
są msze święte. Większa część zamku jest siedzibą Państwowego Domu
Pomocy Społecznej “Zamek” i stanowi dom dla ok. 100 niepełnosprawnych.
Z tego względu całości budowli nie można zwiedzać. Dostępne jest
jednak piękne, zadbane otoczenie i kaplica, będąca, wraz z jednym
skrzydłem zamku, własnością ojców Misjonarzy Świętej Rodziny. Warto też
przejść Drogę Krzyżową prowadzącą przez tereny leśne przy zamku. Ta
kalwaria wyróżnia się oryginalnymi płaskorzeźbami z piaskowca
osadzonymi w naturalnych skałach.
Inne
zabytki Szczytnej znajdują się już w samym mieście. Przede wszystkim
odnowiony, barokowy kościół parafii Św. Jana Chrzciciela, fragment
pręgierza umieszczony przed prowadzącymi do kościoła schodami, a w
centrum miasta, nad rzeką Kamienny Potok, figura Św. Jana
Nepomucena.Wewnątrz kościoła cennymi zabytkami są ambona z 1748r.,
figura Jana Chrzciciela w ołtarzu głównym , ołtarze boczne, stalle,
konfesjonały. Jednym z artystów, którym kościół zawdzięcza swój wystrój
był znany na Ziemi Kłodzkiej twórca Michał Klahr Starszy. Przed
kościołem, wśród zachowanych tablic nagrobnych wyróżnia się grobowiec
Hochbergów (budowniczych zamku), a także pewne polonicum - tablica
nagrobna z 1850r. z polskim tekstem.
Do
zabytków można już też zaliczyć miejscową stację PKP wybudowaną ok.
1890r. i całą linię kolejową na trasie Polanica Zdrój, przez Szczytną,
Duszniki Zdrój do Kudowy Zdroju, której trasa jest wyjątkowo
urozmaicona. Podróżnych oczekują tu wysokie wiadukty,wspaniałe widoki
gór rozpościerające się z okien wagonów, przejazd przez tunel.
|
